Επόμενος στόχος των Τούρκων η μετατροπή της Μονής Της Χώρας σε τζαμί

Μετά την απόφαση μετατροπής της Αγίας Σοφίας σε μουσουλμανικό τέμενος, ο αρχαιολόγος Γιάννης Θεοχάρης εξηγεί ποιο είναι το μνημείο που ενδεχομένως ετοιμάζεται να ακολουθήσει τον ίδιο δρόμο.

Μια ιστορική εκκλησία που σήμερα λειτουργεί ως μουσείο φαίνεται ότι είναι το επόμενο βυζαντινό μνημείο που θα μετατραπεί σε τζαμί. 

Πρόκειται για τη Μονή της Χώρας στην Κωνσταντινούπολη που λειτούργησε ως ελληνικό ορθόδοξο μοναστήρι έως τον 15ο αιώνα, οπότε οι Οθωμανοί το μετέτρεψαν σε τέμενος, ενώ από το 1958 λειτουργεί ως μουσείο.

Όπως επισημαίνει στο Sputnik o Γιάννης Θεοχάρης, αντιπρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων, έχει προηγηθεί της Αγίας Σοφίας μια απόφαση για μετατροπή της Μονής της Χώρας σε τζαμί. 

«Η απόφαση ελήφθη από το τουρκικό ΣτΕ τον Νοέμβριο του 2019 και δεν έχει εκτελεστεί. Άρα, είναι ιδιαίτερα πιθανό το εν λόγω μνημείο να αποσπασθεί και αυτό από την Αρχαιολογική Υπηρεσία και να υπαχθεί στη δικαιοδοσία της Γενικής Διεύθυνσης Βακουφίων» εκτιμά ο αρχαιολόγος.

«Η Μονή της Χώρας είναι ένα πολύ σημαντικό βυζαντινό μνημείο της Κωνσταντινούπολης. Μαζί με την Αγία Σοφία έχει τη μεγαλύτερη επισκεψιμότητα. Είναι το καθολικό μνημείο της βυζαντινής μονής γνωστό για τον εξαιρετικής ποιότητας ζωγραφικό διάκοσμο. Διαθέτει ψηφιδωτά και τοιχογραφίες υψηλής ή καλύτερα μοναδικής ποιότητας» προσθέτει.

Παρά το γεγονός ότι ο ζωγραφικός διάκοσμος ασβεστώθηκε κατά την οθωμανική εποχή, μεγάλο μέρος αυτού αποκαλύφθηκε και σώζεται σήμερα μετά τις εργασίες συντήρησης που πραγματοποίησαν μεταπολεμικά στο μνημείο οι Αμερικανοί.

Από τις πιο επιβλητικές παραστάσεις, η κάθοδος του Χριστού στον Άδη και η Δευτέρα παρουσία.ΜΟΝΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ :: Σελίδες Ιστορίας

Ο Χριστός αρπάζει από το βασίλειο του θανάτου με το ένα χέρι τον Αδάμ και με το άλλο την Εύα, σώζοντάς τους και τους δύο ο ίδιος. Σε όλες τις υπόλοιπες τοιχογραφίες που έχουν σωθεί και περιγράφουν την ίδια σκηνή ο Χριστός σώζει μόνο τον Αδάμ, ενώ η Εύα σώζεται επειδή πιάνεται από το χιτώνα του Αδάμ. Αυτό το στοιχείο θεωρείται μια καινοτομία της Παλαιολόγιας Αναγέννησης, κατά την οποία φαίνεται να αναβαθμίζεται η θέση της γυναίκας.

«Είναι πραγματικά ανησυχητική μια ενδεχόμενη μετατροπή σε τέμενος. Θα είναι σίγουρα σοκαριστικό ένα από τα πιο σημαντικά μνημεία της υστεροβυζαντινής περιόδου να ακολουθήσει τον δρόμο της Αγίας Σοφίας» σημειώνει ο Γ. Θεοχάρης.

Ο αρχαιολόγος επισημαίνει επίσης ότι στην Τουρκία η αρχαιολογική ευαισθησία και αγωγή είναι περιορισμένες.

«Το ζήτημα δεν αφορά μόνο στα βυζαντινά μνημεία και την Αγία Σοφία συγκεκριμένα, αλλά επεκτείνεται σε όλα τα μνημεία. Υπάρχει μια ανίσχυρη νομοθεσία για τις αρχαιότητες. Επίσης, η υποστελεχωμένη αρχαιολογική υπηρεσία στην Τουρκία δεν έχει τη δυνατότητα να τις προστατέψει. Τελευταία έχουν υπάρξει και άλλες περιπτώσεις πλημμελούς προστασίας μνημείων, όπως στην Νοτιοανατολική Τουρκία, στο Hasankeyf. Λόγω της κατασκευής ενός υδροηλεκτρικού φράγματος ξεκίνησε να σκεπάζεται από τα νερά ένας οικισμός με μεγάλο ιστορικό βάθος και σημαντικά μνημεία. Υπήρξαν εσωτερικές και διεθνείς αντιδράσεις αλλά δεν κατόρθωσαν να αποτρέψουν την κατασκευή του φράγματος και την καταστροφή».

Τέλος, αναφέρει ότι η ευαισθησία στην προστασία των μνημείων είναι αρκετά χαμηλή, καθώς αυτή δεν έχει καλλιεργηθεί από την Πολιτεία. «Η αρχαιολογική κοινότητα οφείλει να παρακολουθεί τις εξελίξεις. Αυτό πράττει ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων» καταλήγει.

Πηγή: https://sputniknews.gr/tourkia/202007317932705-auto-einai-to-orthodoxo-mnimeio-pou-kindyneuei-na-ginei-tzami-meta-tin-agia-sofia/

Η παλαιότερη αναφορά την Μονή γίνεται από τον Συμεών τον Μεταφραστή, διηγούμενον το μαρτύριο του Αγίου Βαβύλα το 298 Μ.Χ.

Η Μονή όπως είναι σήμερα εξωτερικά και εσωτερικά, είναι έργο του Θεόδωρου Μετοχίτη (1270-1332), ενός των επιφανεστέρων λογίων του 14ου αιώνα, λάτρη και γνώστη της Αρχαίας Ελληνικής  Γραμματείας, Επιστήμης και Τέχνης.

Τα ψηφιδωτά και οι νωπογραφίες που κοσμούν την Μονή, θεωρούνται αριστουργήματα της Παλαιολόγειας Αναγέννησης. 

Την ημέρα της Άλωσης η Μονή υπέστη λεηλασία. Αργότερα μετατράπηκε σε τζαμί. Από το 1948 λειτουργεί ως . 

προηγούμενο
επόμενο

Facebook Comments