Η Παναγία ως «η σκάλα του Ιακώβ» σε ναό του Επταχωρίου Καστοριάς. 18ος αιών

Η Παναγία κρατάει τη συμβολική κλίμακα. Ρωσική εικόνα.

Κείμενο του Γιώργου Τ. Αλεξίου

Η Παλαιά Διαθήκη περιγράφει ένα καταπληκτικό όνειρο, το οποίο είδε ο Προπάτορας Ιακώβ, όταν κάποτε κοιμήθηκε στον τόπο Βαιθήλ.

Αναφέρει συγκεκριμένα, ότι ο Ιακώβ «ενυπνιάσθη, και ιδού κλίμαξ εστηριγμένη εν τή γή ής η κεφαλή αφικνείτο εις τον ουρανόν και οι άγγελοι του Θεού ανέβαινον και κατέβαινον επ’ αυτής, ο δέ Κύριος επεστήρικτο επ’ αυτής» δηλαδή, ο Ιακώβ «είδε στον ύπνο του μία σκάλα, που η βάση της ήταν στερεωμένη στη γη, ενώ η κορυφή της έφθανε στον ουρανό, και άγγελοι του Θεού ανέβαιναν και κατέβαιναν σ’ αυτήν, και ο Θεός βρισκόταν στο άνω μέρος της». (Γέν. κη’ 12-13).

Το αναφερόμενο παράξενο όνειρο του Πατριάρχη Ιακώβ είχε οπωσδήποτε μυστική σημασία και έκρυβε κάποιον υψηλό συμβολισμό.

Την εν λόγω σημασία και τον συμβολισμό του διερεύνησαν οι Πατέρες της Εκκλησίας μας και κατέληξαν στο συμπέρασμα, ότι η υπόψη κλίμακα προεικόνιζε την Παναγία μας, καθόσον αυτή με την αρετή της και με τη γέννηση του υιού της Ιησού Χριστού έγινε η νοητή σκάλα που ένωσε τη γη με τον ουρανό.

Το όνειρο του Ιακώβ.Ο πίνακας ελήφθη απ’ το Διαδίκτυο.

Αυτήν την υψηλή και φιλάνθρωπη ιδιότητα της Θεοτόκου, την ενωτική γης και ουρανού, παρουσίασαν πολλοί εκκλησιαστικοί συγγραφείς σε αξιόλογα συγγράμματά τους, την ύμνησαν πολυάριθμοι θεόπνευστοι μελωδοί σε ανάλογα τροπάρια και την απεικόνισαν με έμπνευση κι επιτυχία σε φορητές εικόνες και τοιχογραφίες αρκετοί Ρώσοι αγιογράφοι και λίγοι Έλληνες.

Η παράσταση «Άπαντες οι Προφήται» σε αρχιερατικό σάκκο. Ο Ιακώβ, επάνω αριστερά, δείχνει την κλίμακα στην Παναγία.

Στους τους εν λόγω Έλληνες αγιογράφους περιλαμβάνεται και αυτός που την αποτύπωσε σε τοιχογραφία του κοιμητηριακού ναού Εισοδίων της Θεοτόκου, της ιεράς μονής Αγίου Γεωργίου (έτ. 1625) Επταχωρίου Καστοριάς.

Η θεματική εικόνα της Παναγίας – «Σκάλας του Ιακώβ». Η φωτογραφία ανήκει στον κ. Κώστα Χουλιαρά, τον οποίον ευχαριστώ.

Η τοιχογραφία αυτή, που επιγράφεται «Η σκάλα του Ιακώβ» και που είναι η εδώ θεματική, αναγνωρίζεται ως λίαν πρωτότυπη και σπανιότατη (σ.σ. ο Γράφων δεν έχει υπόψη του άλλη όμοιά της), παρουσιάζει δε τη συμβολιζόμενη Παναγία μας σε προτομή, στον τύπο της Πλατυτέρας των Ουρανών και «στεκόμενη» στο μέσον του αντίστοιχου συμβόλου της, που είναι μία ξύλινη κινητή σκάλα, την οποίαν ανεβαίνουν Άγγελοι.

Το ιστορικό και όμορφο Επταχώρι Καστοριάς

Πηγή: Φως της Καστοριάς

το «σπιτάκι της Μέλιας»

Η Χώρα αντιμετωπίζει λογοκρισία στα κοινωνικά δίκτυα. Αν θέλετε να βλέπετε τις δημοσιεύσεις ο μόνος ασφαλής τρόπος είναι η εγγραφή στο site. Είναι δωρεάν.

Πηγή: https://oikohouse.wordpress.com/2021/07/24/%ce%b7-%cf%80%ce%b1%ce%bd%ce%b1%ce%b3%ce%af%ce%b1-%cf%89%cf%82-%ce%b7-%cf%83%ce%ba%ce%ac%ce%bb%ce%b1-%cf%84%ce%bf%cf%85-%ce%b9%ce%b1%ce%ba%cf%8e%ce%b2-%cf%83%ce%b5-%ce%bd%ce%b1%cf%8c/

προηγούμενο
επόμενο

Facebook Comments