Εγκαυματίες στο Μάτι: «Δεν είμαστε τυχεροί που σωθήκαμε»

Δεν ήταν μόνο όσοι χάθηκαν με αποτρόπαιο τρόπο εκείνο το εφιαλτικό απόγευμα της 23ης Ιουλίου στο Μάτι.

94 ενήλικες και 32 παιδιά μεταφέρθηκαν με ασθενοφόρα και ιδιωτικά οχήματα στα νοσοκομεία, στον Ευαγγελισμό, το Θριάσειο, το Σισμανόγλειο και το Παίδων Αγία Σοφία, και νοσηλεύτηκαν με ελαφρά ως πολύ βαριά εγκαύματα 4ου βαθμού.

18 άνθρωποι κατέληξαν στα νοσοκομεία, ενώ πολλοί έμειναν για μήνες νοσηλευόμενοι, κάποιοι διασωληνωμένοι σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας. Ο τελευταίος πήρε εξιτήριο τον Μάρτιο του 2019.

Κάποιοι συνέχισαν τη νοσηλεία σε κέντρα αποκατάστασης, άλλοι, οι περισσότεροι, συνέχισαν να παλεύουν μόνοι τους σε άσχημη κατάσταση.

Τα εγκαύματα δεν είναι μόνο σημάδια στο δέρμα, είναι από τα πιο σύνθετα και επώδυνα τραύματα και χρειάζεται πολύς χρόνος και πολλαπλές θεραπείες για να αντιμετωπιστούν, ενώ μπορούν να επιφέρουν μόνιμες βλάβες και σοβαρές παθήσεις και δυσλειτουργίες στον οργανισμό.

Όσοι βγήκαν από το νοσοκομείο είχαν μια επώδυνη καθημερινότητα να διαχειριστούν στα σπίτια τους, σε διαμερίσματα συγγενών ή φίλων. Είχαν εγκαύματα τρίτου βαθμού σε μικρότερες ή μεγαλύτερες επιφάνειες στο σώμα τους, στα χέρια, στο κεφάλι, στα αυτιά, στον λαιμό, στην πλάτη, στα χέρια ή στα πόδια.

Έπρεπε να μάθουν να αντέχουν αφόρητους πόνους -πολλοί ακόμα μιλάνε για τα ουρλιαχτά τους που αντηχούσαν τις πρώτες μέρες στους θαλάμους των νοσοκομείων-, συνεχίζουν μέχρι και τώρα τις χειρουργικές επεμβάσεις, κάποιοι είχαν μόνιμες βλάβες και συνολική επιβάρυνση της υγείας τους.

Έπρεπε να μάθουν να στέκονται όρθιοι, να περπατούν, να είναι λειτουργικοί στην καθημερινότητά τους, αλλά και να αντιμετωπίσουν τις μνήμες από τον εφιάλτη, την ψυχική οδύνη.

Κάποιοι, παράλληλα με τον δικό τους αγώνα, πάλευαν και με το πένθος της απώλειας των ανθρώπων τους, με τον θυμό, την κατάθλιψη, την παραίτηση, με τα σημάδια στο σώμα που, ακόμα και επουλωμένα, θα τους θυμίζουν για πάντα την πύρινη λαίλαπα που πέρασε από πάνω τους σαν ταφόπλακα.

Σήμερα περίπου 30 άνθρωποι συνεχίζουν τον καθημερινό Γολογοθά επιβίωσης. Μία γυναίκα δεν έχει απονοσηλευτεί καν έχοντας χάσει τα νεφρά της, το σώμα ενός παιδιού είναι παραμορφωμένο και γεμάτο εξογκώματα, παλεύει με εγχειρήσεις και προβλήματα στην κίνηση, ένας κύριος μεγάλης ηλικίας κινδύνεψε να χάσει το πόδι του από επιμολύνσεις, κάποιοι χρειάζονται παυσίπονα και ηρεμιστικά για να κοιμηθούν τη νύχτα επειδή υποφέρουν από αβάσταχτο κνησμό και σουβλιές που δεν περνάνε.

Και μετά πρέπει να ανταποκριθούν στις απαιτητικές συνθήκες για την υποχρεωτική καθημερινή φροντίδα των τραυμάτων τους: να αλλάζουν τις γάζες, να χρησιμοποιούν αποστειρωτικά υλικά και να αλείφουν τα τραύματά τους με ειδικές κρέμες, να φορούν φύλλα σιλικόνης, πιεστικά ενδύματα, να κάνουν φυσιοθεραπευτικές ασκήσεις για την επαναφορά των κινήσεων των μελών του σώματός τους.

Έχουν παραμορφώσεις, ανοιχτά τραύματα, κινητικά προβλήματα, δυσκολίες να αυτοεξυπηρετηθούν. Η ζωή για εκείνους και το περιβάλλον τους έχει αλλάξει χωρίς επιστροφή, ο αγώνας να μη το βάλουν κάτω είναι συνεχής. Κάποιοι είναι περισσότερο δυνατοί και δίνουν κουράγιο στους υπόλοιπους, χαμογελούν, αστειεύονται. Άλλοι σιωπούν, σφίγγουν τα δόντια, κουνάνε το κεφάλι. Όλοι σηκώνουν το βάρος τους με δύναμη ψυχής τέτοια που ούτε φανταζόμαστε.

Τραυματίες πολέμου σε μια μάχη που η πολιτεία δεν έδωσε ποτέ, με μηδενική στήριξη

Το πρώτο, λοιπόν, που πολλοί δεν γνωρίζουμε είναι πως σήμερα, ένα χρόνο μετά τη φονική πυρκαγιά στο Μάτι, υπάρχουν ακόμα άνθρωποι που υποφέρουν και αγωνίζονται να πάρουν τη ζωή τους πίσω.

Σε όλη αυτή την ιστορία όμως υπάρχει κάτι πραγματικά εξοργιστικό. Το γεγονός πως στην Ελλάδα του 2019 οι άνθρωποι αυτοί δεν έχουν, και δεν είχαν, καμία στήριξη.

Τραυματίες πολέμου, σε μια μάχη που η ίδια η πολιτεία δεν έδωσε ποτέ, που η κατάστασή τους -όπως αποδείχθηκε- οφείλεται στην πλήρη ανικανότητα του κρατικού μηχανισμού ο οποίος απέτυχε παταγωδώς να τους προστατεύσει και να εμποδίσει ή να περιορίσει την απόλυτη καταστροφή, αφέθηκαν να τα βγάλουν πέρα μόνοι τους. Βγήκαν από τα νοσοκομεία ανήμποροι, με τρομαχτικές ανάγκες, και τους έστειλαν σπίτια τους.

Καμία στήριξη, οικονομική, ψυχολογική, ηθική. Στιγματισμένοι από τη φονική φωτιά, αναγκάζονται να καλύπτουν τα έξοδα της ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης μέσω χορηγών που βρίσκουν οι εθελοντές, ενώ έχουν ανάγκη από νοσηλεύτριες στο σπίτι και φυσιοθεραπείες, τα εξειδικευμένα υλικά που χρειάζονται είναι πολύ ακριβά, όσοι είναι σε παραγωγική ηλικία δεν μπορούν να εργαστούν και φυσικά κάποιοι αντιμετωπίζουν βιοποριστικό πρόβλημα.

Πέντε από αυτούς δεν έχουν λάβει ακόμη το βοήθημα των 6.000 ευρώ που δόθηκε για τις πρώτες ανάγκες σε όσους νοσηλεύτηκαν επί τουλάχιστον 48 ώρες. Δεν έχουν λάβει ούτε καν μια απάντηση, επίσημη ή ανεπίσημη, από τις αρμόδιες υπηρεσίες για τον λόγο μη χορήγησης του επιδόματος.

Γραφειοκρατία – για ανθρώπους που δεν μπορούν να περπατήσουν ή να βγουν από το σπίτι -, έλλειψη κρατικών δομών για την περίθαλψή τους, αφόρητοι πόνοι και πανάκριβα ιατροφαρμακευτικά υλικά στα οποία μπορούν να έχουν πρόσβαση μόνο με τη συνδρομή δωρεών από ιδιώτες.

Και παράλληλα έλλειψη χρηματοδότησης στα δημόσια νοσοκομεία που καθυστέρησε περαιτέρω τις αναγκαίες επεμβάσεις. Αυτά είναι μερικά από όσα αντιμετωπίζουν.

Οι μόνοι που ενδιαφέρθηκαν από την πρώτη στιγμή είναι η Συντονιστική Επιτροπή Κατοίκων από το Μάτι, συγκεκριμένα δύο εθελοντές, η Μαρίνα Καρύδα και ο Αλέξανδρος Ανδρονόπουλος, που στάθηκαν δίπλα τους χωρίς διακοπή, ανέλαβαν τον συντονισμό για τη φροντίδα τους, για την εύρεση χρημάτων από χορηγούς και φιλανθρωπικά ιδρύματα, τους έφεραν σε επαφή μεταξύ τους, παρακολούθησαν από κοντά τον αγώνα τους, τους παραστάθηκαν με κάθε τρόπο υποκαθιστώντας τον ρόλο της πολιτείας, κάνοντας συνεχόμενες εκκλήσεις για βοήθεια και στήριξη, προσπαθώντας να διεκδικήσουν τα αυτονόητα.

Οι εθελοντές από το Μάτι, οι Έλληνες της Ελβετίας και οι Ελβετοί φυσιοθεραπευτές: μια ευτυχής συγκυρία

Αυτές τις μέρες πραγματοποιήθηκε μια πολύ σημαντική δράση που μας θύμισε αυτούς τους ανθρώπους, κυρίως έκανε ορατά τα προβλήματα υγείας που αντιμετωπίζουν και τους προσφέρθηκε εξειδικευμένη ιατρική φροντίδα.

19 με 21 Ιουλίου 3 Ελβετίδες φυσικοθεραπεύτριες εξειδικευμένες στα εγκαύματα εξέτασαν το σύνολο των εγκαυματιών, έχοντας φέρει μαζί τους εξειδικευμένα υλικά για την επούλωση τραυμάτων, δείχνοντάς τους πρακτικές που θα τους ανακουφίσουν από τον πόνο και θα βοηθήσουν στην ταχύτερη ίασή τους, ενώ εκπαίδευσαν τους έλληνες φυσικοθεραπευτές που συμμετείχαν στο εγχείρημα.

Η πρωτοβουλία αυτή οφείλεται στη συνεργασία μιας σειράς από άτομα και φορείς. Το έναυσμα ήταν η ευαισθητοποίηση και η άμεση κινητοποίηση δύο Συλλόγων από την Ελβετία, του Συλλόγου Ελληνικής Κοινότητας Γενεύης και του Συλλόγου Ελλήνων Γενεύης.

Όπως μας είπαν οι δύο Ελληνίδες εκπρόσωποί τους που ήταν στην Ελλάδα παρούσες σε όλη αυτή τη διαδικασία φροντίδας των ασθενών, η Τούλη Ρίμερ και η Γιάννα Μεζεβάν, μετά την τραγωδία στο Μάτι οι δύο Σύλλογοι δημιούργησαν έναν λογαριασμό για να μαζέψουν χρήματα και να στηρίξουν τους εγκαυματίες.

Ήρθαν σε επαφή στην Ελλάδα με τη Μαρίνα Καρύδα και τον Αλέξανδρο Ανδρονόπουλο και αποφάσισαν ένα μέρος του ποσού να χρησιμοποιηθεί για να έρθουν τρεις φυσικοθεραπευτές από το σύλλογο Flavie (Ένωση Γαλλόφωνης Ελβετίας για την υποστήριξη των θυμάτων σοβαρών εγκαυμάτων) και το Τμήμα Εγκαυμάτων του πανεπιστημιακού νοσοκομείου της Λωζάννης CHUV, και να προσφέρουν την ιατρική τους φροντίδα στους εγκαυματίες.

Η εκπρόσωπός τους κ. Λήδα Κυπριώτου έκανε τις συννενοήσεις με τους γιατρούς στη Λωζάνη, ενώ για την επαφή αυτή μεσολάβησε η πλαστική χειρούργος Έβελιν Μπέτση, που έχει εκπαιδευτεί και εργαστεί στο Νοσοκομείο CHUV, και προσφέρθηκε να κάνει επίσημα την πρόσκληση ως γιατρός και να είναι παρούσα στις συναντήσεις των εγκαυματιών με τους Ελβετούς φυσικοθεραπευτές στο Κέντρο Αποθεραπείας και Αποκατάστασης Θησέας, όπου φιλοξεμήθηκε η διοργάνωση.

Τα γεύματα και οι μετακινήσεις των προσκεκλημένων καλύφθηκαν από το ίδρυμα Λάτση, το οποίο καλύπτει οικονομικά το σύνολο της μετανοσοκομειακής περίθαλψης των εγκαυματιών. Οι ελληνικοί Σύλλογοι της Ελβετίας εκτός από την οργάνωση του εγχειρήματος πρόσφεραν τα αεροπορικά εισιτήρια, ενώ καλύπτουν και κάποια από τα τρέχοντα έξοδα όσων αντιμετωπίζουν βιοποριστικά προβλήματα, ενώ οι τρεις φυσικοθεραπεύτριες φιλοξενήθηκαν στο ξενοδοχείο Μάτι.

Είναι πραγματικά εντυπωσιακό τι μπορεί να κάνει η ιδιωτική πρωτοβουλία και εξαιρετικά παρήγορο ότι όλη αυτή η άψογη και τόσο σημαντική διοργάνωση οφείλεται στο ενδιαφέρον, την ανιδιοτελή προσφορά και τον συντονισμό κάποιων ανθρώπων.

Οι υπερτροφικές ουλές και η έλλειψη εξειδίκευσης

Ίσως θα πρέπει να το τονίσουμε λίγο διαφορετικά. Το Flavie είναι ένα από τα πιο εξειδικευμένα κέντρα στην επιστημονική έρευνα, τη θεραπεία και την αντιμετώπιση εγκαυμάτων στον κόσμο. Δεν ήρθαν λοιπόν απλώς τρεις εξειδικευμένες φυσικοθεραπεύτριες, αλλά τρεις ειδικοί με πολυετή εμπειρία και τρομερή επιστημονική κατάρτιση στην αντιμετώπιση και θεραπεία σοβαρών εγκαυμάτων. Έφεραν μαζί τους υλικά που δεν υπάρχουν στην Ελλάδα αλλά και τις τελευταίες πρακτικές που χρησιμοποιούνται στην Ελβετία και τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Ακούγοντας έναν από τους ανθρώπους που δέχθηκαν την εξειδικευμένη αυτή  φροντίδα να λέει ότι είδε διαφορά μέσα σε μία μέρα στον τρόπο που μπορούσε να ανοίξει τα δάχτυλα των χεριών του, δεν μπορεί να μη σκεφτεί κανείς ότι θα μπορούσαν να είχαν γίνει θαύματα αν είχε προσφερθεί τέτοια εξειδικεύμενη θεραπεία στους εγκαυματίες από την πρώτη στιγμή. Κάτι τέτοιο βεβαίως δεν ήταν δυνατό, μια που ζούμε στην Ελλάδα και όχι στην Ελβετία.

Για να πάρουμε μια ιδέα για τις τεχνικές που χρησιμοποιούνται εκεί, αυτό που έκανε εντύπωση στις Ελβετίδες φυσικοθεραπεύτριες ήταν οι υπερτροφικές ουλές των εγκαυματιών. Δεν τις βλέπουν συχνά πια, με τις θεραπείες που υπάρχουν και τους τρόπους αντιμετώπισης των εγκαυμάτων.

Όπως εξήγησαν, πρέπει αμέσως μετά την επούλωση των τραυμάτων, δηλαδή τη δέκατη μέρα μετά το χειρουργείο, να τοποθετουν στα τραύματα τα πιεστικά ενδύματα. Οι πρώτοι 6 μήνες είναι οι πιο σημαντικοί για να πιεστούν ώστε να να αποφευχθούν οι υπερτροφικές ουλές. Επιπλέον τόνισαν πως πρέπει να γίνονται απαλές κινήσεις και ειδικά μασάζ και να χρησιμοποιούνται ειδικά ενδύματα. Όλα αυτά βοηθούν ώστε τα μέλη του σώματος να παίρνουν τις αρχικές τους θέσεις, αλλά και για να έχουν οι εγκαυματίες λιγότερους πόνους, κνησμό και ενοχλήσεις από τις ουλές. Η δική τους δουλειά είναι πολύ σημαντική γιατί έτσι αποφεύγονται οι χειρουργικές επεμβάσεις. Για αυτούς ένα νέο χειρουργείο είναι μια νέα ουλή, που σημαίνει πως ξεκινάει από την αρχή το πρόβλημα, χρειάζεται πάρα πολύς χρόνος να αφιερωθεί στον ασθενή και ήπια προσέγγιση για την αντιμετώπιση κάθε καινούργιου τραύματος.

Το επιβεβαιώνει και από την πλευρά του πλαστικού χειρουργού, η κ. Έβελυν Μπάτση: «Όσον αφορά τους εγκαυματίες, η δουλειά που κάνουμε εμείς, οι πλαστικοί χειρουργοί, είναι το μισό κομμάτι της θεραπείας. Από εκεί και πέρα το αν αυτοί οι άνθρωποι θα μπορούν να έχουν μια ποιότητα ζωής, να είναι λειτουργικοί, να γυρίσουν στην εργασία τους, είναι μια πολυπαραγοντική δουλειά, που αφορά τους εργοθεραπευτές, τους φυσικοθεραπευτές, τους ψυχολόγους. Το δικό τους έργο είναι πολύ σημαντικό. Το πρόβλημα είναι ότι δεν υπάρχει κάτι οργανωμένο στη χώρα μας, ενώ υπάρχουν εξαιρετικοί επαγγελματίες σε όλους τους τομείς. Ας είναι το έναυσμα αυτό για να γεννηθεί κάτι καινούργιο. Το Μάτι ήταν μια ευκαιρία. Κάθε μέρα υπάρχουν εγκαυματίες στην Ελλάδα οι οποίοι δεν έχουν τη σωστή αντιμετώπιση».

Στην Ελλάδα δεν υπάρχει κάποια οργανωμένη δομή περίθαλψης εγκαυματιών, ούτε τα νοσκομεία ήταν στον ελάχιστο βαθμό προετοιμασμένα να περιθάλψουν τα θύματα μιας καταστροφής όπως αυτής που συνέβη ένα χρόνο πριν στο Μάτι. Από τη μια στιγμή στην άλλη, με δεδομένες τις ελλείψεις που αντιμετωπίζουν, έπρεπε να περιθάλψουν μαζικά ένα πολύ μεγάλο αριθμό εγκαυματιών. Πολύ σοβαρά περιστατικά που απαιτούσαν δύσκολους χειρισμούς που δεν μπορούσαν να πραγματοποιηθούν υπό τις παρούσες έκτακτες συνθήκες, με τους γιατρούς και το προσωπικό των νοσοκομείων να κάνουν τιτάνιες προσπάθειες για να ανταπεξέλθουν σε συνθήκες που θύμιζαν εμπόλεμη ζώνη.

Το πρόβλημα παραμένει. Είναι πράγματι άδικο να συγκρίνουμε την Ελλάδα με την Ελβετία, από την οποία απέχουμε έτη φωτός, ανάμεσα σε άλλα, όσον αφορά στη γνώση και την εξιδείκευση της αντιμετώπισης των εγκαυμάτων. Δεν είναι μόνο θέμα εξειδίκευσης, καθώς για την αντιμετώπιση τέτοιων περιστατικών απαιτείται πάρα πολύς χρόνος και εξατομικευμένη θεραπεία. Και τότε γίνονται πράγματι θαύματα. Όταν όμως το μεγαλύτερο νοσοκομείο της χώρας, ο Ευαγγελισμός, διαθέτει μόλις 12 φυσικοθεραπευτές, ακόμα και εφοδιασμένοι με την καλύτερη εξειδίκευση να ήταν, δεν θα είχαν τον απαιτούμενο χρόνο να αφιερώσουν στον κάθε ασθενή. Άρα καταλήγουμε στο αυτονόητο, πως υπάρχει ανάγκη να επανδρωθούν τα νοσκομεία και οι δημόσιες δομές της χώρας με το αναγκαίο προσωπικό που θα εξειδικευθεί, ώστε κάποια στιγμή η Ελλάδα να μπορέσει να εφαρμόζει ιατρικές πρακτικές που εφαρμόζονται στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Τα σχέδια για το μέλλον: μια γέφυρα συνεργασίας ανάμεσα στην Ελλάδα και την Ελβετία

Κάτι που ωστόσο η δράση αυτή ανέδειξε, είναι πως υπάρχει μια ολόκληρη τεχνογνωσία που λείπει από τη χώρα μας στην αντιμετώπιση των εγκαυματιών. Για αυτό και είναι πολύ σημαντική η πρωτοβουλία που μας μεταφέρουν οι δύο εκπρόσωποι των Ελλήνων της Γενεύης, η κ. Τούλη Ρίμερ και Γιάνα Μεζεβάν, που όπως τονίζουν σκοπός της δράσης τους είναι η πρωτοβουλία αυτή να μη σταματήσει εδώ, αλλά να δημιουργηθεί μια γέφυρα συνεργασίας ανάμεσα στην Ελλάδα και την Ελβετία σε ό,τι αφορά την περίθαλψη των εγκαυματιών και την επιστημονική κατάρτιση του ιατρικού προσωπικού.

Με απώτερο σκοπό τη δημιουργία ενός εξειδικευμένου κέντρου αποκατάστασης εγκαυμάτων στην Ελλάδα που θα προσφέρει υποστήριξη στους εγκαυματίες και καθοδήγηση στο ιατρικό, ψυχολογικό, νομικό, κοινωνικό, οικονομικό κομμάτι.

Κι αν για αυτό υπάρχει αρκετός δρόμος να διανυθεί ακόμα, αυτό που από τώρα μπορεί να ξεκινήσει είναι η μετεκπαίδευση ελλήνων γιατρών και φυσικοθεραπευτών στην Ελβετία, έπειτα από την ευγενική πρόσκληση που απευθύνει στο ιατρικό προσωπικό της χώρας μας ο οργανισμός Flavie να επισκεφτούν το κέντρο τους για να τους μεταδώσουν τις εξειδικευμένες γνώσεις τις οποίες θα μπορέσουν να εφαρμόσουν στους έλληνες εγκαυματίες. Ήδη οι φυσικοθεραπευτές του κέντρου Θησέας εκδήλωσαν ενδιαφέρον να συμμετάσχουν και η πρόσκληση παραμένει ανοιχτή.

Μαρτυρία – σοκ

«Ανάμεσά τους βρίσκεται ένα 7χρονο παιδί. Επίσης, μία 65χρονη γυναίκα, η οποία νοσηλεύεται ακόμη και έχει χάσει και τα δυο της νεφρά από λοιμώξεις. Ενας άλλος κύριος βγήκε πριν από λίγες εβδομάδες όμως δεν μπορεί ακόμη να περπατήσει», λέει στα «ΝΕΑ» η Ματίνα Καρύδα. Είναι ο άνθρωπος που μαζί με τον Αλέξη Ανδρονόπουλο είναι οι αδελφές ψυχές των εγκαυματιών, δύο εθελοντές που στέκονται πεισματικά στο πλάι τους διεκδικώντας μαζί τους όσα δικαιούνται, πηγαίνοντας σε υπουργεία και δημόσιες υπηρεσίες, διοργανώνοντας εκδηλώσεις με τις οποίες προσπαθούν να συγκεντρώσουν χρήματα.

«Είναι χαρακτηριστικό ότι μετά τα χειρουργεία το κράτος δεν καλύπτει τίποτα. Ο καθένας πήρε τον δρόμο του ανάλογα με την οικονομική του δυνατότητα. Χρειάζονται κρέμες, οι οποίες είναι πολύ ακριβές, φυσικοθεραπείες, ειδικά πιεστικά ενδύματα που συνήθως έρχονται με ειδική παραγγελία από το εξωτερικό. Για να καταλάβετε, ακόμη και οι λίστες που μας έδωσαν από το υπουργείο Υγείας για το πού μπορούν να απευθυνθούν οι εγκαυματίες για τις αναγκαίες φυσικοθεραπείες ήταν οι λίστες των πρώην ΙΚΑ.

Τηλεφώνησα σε όλα τα παραρτήματα εκ μέρους αυτών των ανθρώπων. Και αυτό που μου είπαν ήταν ότι κατ’ αρχάς δεν έχουν προσωπικό για να αντεπεξέλθουν και δεύτερον ότι δεν έχουν την εμπειρία να το κάνουν. Σκεφτείτε ότι απευθυνόμαστε σε ανθρώπους που ακόμη και οι μετακινήσεις τους είναι δύσκολες. Δεν κυκλοφορούν την ημέρα λόγω των εγκαυμάτων, κάποιοι δεν μπορούν να περπατήσουν», λέει η κ. Καρύδα.

«Οι περισσότεροι δεν μπορούν να δουλέψουν, ένας πέρασε από επιτροπή και του έβγαλαν ποσοστό αναπηρίας 65% ενώ κάποιοι υποφέρουν από κατάθλιψη. Είναι ενδεικτικό ότι ενώ κάποιοι δικαιούνται διορισμό στο Δημόσιο, δεν θέλουν να πάνε. Διότι αισθάνονται ότι δεν μπορούν να δουλέψουν, διότι κάποιοι δεν μπορούν αντικειμενικά να δουλέψουν και γιατί για εκείνους δεν σημαίνει τίποτα το Δημόσιο· μέχρι τις 22 Ιουλίου είχαν τις ζωές τους…».

Οι εγκαυματίες επισημαίνουν πως αν δεν υπήρχαν ιδιώτες που βοηθούν -μεταξύ των οποίων το Ιδρυμα Λάτση που έχει αναλάβει εξ ολοκλήρου τις φυσικοθεραπείες και το ιατροφαρμακευτικό υλικό – απλά θα βρίσκονταν στο απόλυτο κενό. Και περιγράφουν μια κόλαση στην οποία πορεύονται ξεχασμένοι από το επίσημο κράτος…

Ελβετοί

«Αυτές τις ημέρες εξετάζουμε όλους τους εγκαυματίες από το Μάτι μαζί με μια ομάδα εξειδικευμένων ελβετών γιατρών», λέει στα «ΝΕΑ» η Εβελιν Μπέτση πλαστική χειρουργός με μεγάλη εμπειρία στα εγκαύματα η οποία έχει εργαστεί ως επιμελήτρια στην Πανεπιστημιακή Κλινική της Λωζάννης (CHUV) επί 11 χρόνια. «Οι περισσότεροι έχουν σοβαρά προβλήματα και αναπηρίες, δεν μπορούν να χρησιμοποιήσουν τα χέρια τους ή τα πόδια τους, έχουν μεγάλες ουλές, σε πολλά σημεία δεν έχουν πλέον ιδρωτοποιούς αδένες, αντιμετωπίζουν πόνους. Εχουν τρομερή αίσθηση κνησμού και τραβήγματα που επηρεάζουν την ψυχολογία και φυσικά κάθε δραστηριότητά τους», εξηγεί.

Στην κ. Μπέτση και στην ομάδα των Ελβετών απευθύνθηκε η εθελόντρια Ματίνα Καρύδα όταν αναζητώντας τρόπους περαιτέρω βοήθειας των εγκαυματιών ανακάλυψε το πρότυπο κέντρο εγκαυμάτων που λειτουργεί στην Πανεπιστημιακή Κκλινική της Λωζάννης. Επικοινώνησε μαζί τους και οι γιατροί, ευαισθητοποιημένοι από την τραγωδία, δέχτηκαν πρόθυμα να έρθουν στην Ελλάδα για να δουν από κοντά τους εγκαυματίες και να προτείνουν εξατομικευμένες λύσεις. Την πρόσκληση στην ομάδα της Λωζάννης απηύθυνε επισήμως η κ. Μπέτση.

Οπως εξηγεί η ίδια, το πρόβλημα είναι ότι στην Ελλάδα δεν υπάρχει ενιαία αντιμετώπιση του εγκαύματος. «Η αντιμετώπιση του εγκαύματος έχει στάδια: Το πρώτο είναι η άμεση αντιμετώπιση, το δεύτερο είναι η αποκατάσταση σε ειδικά κέντρα όπου αναλαμβάνουν παραϊατρικές ειδικότητες – εργοθεραπευτές, φυσιοθεραπευτές, ψυχολόγοι. Αυτό είναι κατά τη γνώμη μου το πιο σημαντικό καθώς αυτοί οι επιστήμονες θα βελτιώσουν σημαντικά την ποιότητα ζωής του εγκαυματία. Εκεί είναι που πάσχουμε στην Ελλάδα.

Εδώ όλα γίνονται μεμονωμένα και το κυριότερο, δεν υπάρχουν δομές για το επείγον», λέει. «Στην Ελβετία έχω δει άνθρωπο με 90% εγκαύματα – μόνο το περίνεο δεν είχε καεί – και αυτός ο άνθρωπος επανήλθε στο 100% και εργάζεται. Χρειάζεται, όμως, οργανωμένο σχέδιο αντιμετώπισης για κάτι τέτοιο. Σκεφτείτε ότι στη Λωζάννη έχω δει να εκπονείται σχέδιο αντιμετώπισης μαζικών περιστατικών εγκαυμάτων από δασική πυρκαγιά και αυτό σε μία χώρα που δεν έχει δασικές πυρκαγιές…».

Κάλλι Αναγνώστου: Δεν νιώθω ότι είμαστε τυχεροί που σωθήκαμε

Μέχρι τις 22 Ιουλίου του 2018 ζούσε στο Ντουμπάι μαζί με την οικογένειά της όπου είχαν μετακομίσει για μια καλύτερη ζωή. Είχε ετοιμάσει τα πάντα για μια start-up επιχείρηση που θα ξεκινούσε τον Σεπτέμβριο ενώ ο σύζυγός της εργαζόταν ήδη. Στο Μάτι βρέθηκε μαζί με τον τότε 6χρονο γιο της δύο εβδομάδες πριν από τη μεγάλη φωτιά για καλοκαιρινές διακοπές στην Ελλάδα. Σήμερα οι δύο τους, όπως και ο πεθερός της, περιλαμβάνονται στη λίστα εκείνων που αγωνίζονται να τα βγάλουν πέρα με τα εγκαύματά τους, τους φρικτούς πόνους, τα χειρουργεία και μια ζωή που ανατράπηκε πλήρως. Η Κάλλι Αναγνώστου είναι ένα από τα πιο σοβαρά περιστατικά εγκαυματιών. «Μέσα σε 10 λεπτά κάηκε το 40% του σώματός μου. Τα εγκαύματα ήταν 4ου και 5ου βαθμού. Στα πέντε χειρουργεία που έκανα χρησιμοποιήθηκαν μοσχεύματα από το υπόλοιπο κορμί. Οπως καταλαβαίνετε πλέον έχει πληγεί το 80% του σώματός μου», λέει στα «ΝΕΑ». «Ο άνδρας μου μέσα σε μία μέρα παραιτήθηκε από τη δουλειά του. Ηρθε εδώ χωρίς δουλειά, το σπίτι των πεθερικών μου κάηκε και τα χρήματα με τα οποία ήρθαμε έφυγαν όλα πολύ γρήγορα. Ουσιαστικά επί μήνες δύο οικογένειες ζούσαμε με μία σύνταξη», προσθέτει.

«Την ημέρα της φωτιάς μεταφέρθηκα στο Σισμανόγλειο και από εκεί στο Νοσοκομείο Γ. Γεννηματάς. Εμεινα στην Εντατική μέχρι τις 27 Ιουλίου και ύστερα από μια ένα μικρή νοσηλεία στο Θριάσιο επέστρεψα στο Γ. Γεννηματάς από όπου τελικά πήρα εξιτήριο στα τέλη Σεπτεμβρίου. Οι γιατροί μου είπαν «δεν είσαι έτοιμη για να φύγεις, όμως εδώ είναι επικίνδυνο να κολλήσεις πάλι λοίμωξη», είχα ήδη πάθει μία, και έτσι έφυγα. Εφυγα με ανοιχτές πληγές και δότριες στα χέρια και στα πόδια και με εγκαύματα στο πρόσωπο. Ξεκίνησα να περπατώ με δυσκολία τον Γενάρη»…

Τον ίδιο Γολγοθά ανεβαίνει και το παιδί της που σχεδόν 2 μήνες μετά την καταστροφή πήγε στην Α’ Δημοτικού. «Εχει ακόμη ανοιχτές πληγές και καθημερινά ανοίγει νέες λόγω της φαγούρας. Φορά ειδικά ελαστικά ενδύματα και σύμφωνα με την πρόγνωση θα χρειαστεί τουλάχιστον 5 χρόνια για να δούμε την εξέλιξη και να αποφασίσουμε το πώς πρέπει να επέμβουμε..», λέει η Κάλλι Αναγνώστου.

Η ίδια είναι ένας από τους πιο θετικούς και δυναμικούς ανθρώπους που επλήγησαν στο Μάτι. Εξοργίζεται, όμως, ακόμη με την προσπάθεια της προηγούμενης κυβέρνησης να επιρρίψει τις ευθύνες της καταστροφής στα θύματα. «Το σπίτι των πεθερικών μου κάηκε ολοσχερώς. Ηταν καθ’ όλα νόμιμο, στην οδό Κυανής Ακτής, τον κεντρικότερο δρόμο του Ματιού, καθαρό από δέντρα κι όμως…». Και επειδή το ακούω συχνά «όχι, δεν νιώθω ότι είμαστε τυχεροί που σωθήκαμε», λέει. «Στο νοσοκομείο ευχόμουν να είχα πεθάνει. Οι πόνοι ήταν φρικτοί – σκεφτείτε μόνο ότι έβγαλαν 300 συρραπτικά από το σώμα μου χωρίς αναισθησία. Νιώθεις ότι είσαι τυχερός όταν ζεις μια φυσιολογική ζωή. Οταν 12 μήνες υποφέρεις, όταν έχεις κυριολεκτικά ένα χρόνο να κοιμηθείς και αποκοιμιέσαι το πρωί από την εξάντληση, όταν το πρωί πρέπει να κάνω ασκήσεις για να μπορέσω να σηκωθώ από το κρεβάτι, όταν δεν ανοίγουν τα χέρια μου, όταν κάνω μπάνιο μετά δυσκολίας, όταν οι πόνοι μου ξεπερνάνε το 15 με κλίμακα από 0-10, πώς να νιώθω;»…

Κώστας Ζορμαλιάς: Χωρίς τις δωρεές δεν θα είχα περπατήσει ούτε σε 10 χρόνια

«Από τις 24 Ιουλίου μέχρι την 1η Οκτωβρίου έκανα πέντε χειρουργεία. Τα τρία από αυτά κράτησαν περισσότερες από επτά ώρες το καθένα. Την 1η Οκτωβρίου βγήκα και ύστερα από μία επιπλοκή έμεινα ανάπηρος. Εμεινα ανάπηρος για τεσσεράμισι μήνες. Στις 5 Φεβρουαρίου του 2019 μπήκα στο Λάτσειο ξανά για χειρουργείο ώστε να μου ανοίξουν τα πόδια. Τον Απρίλιο πήγα στον Θησέα με έξοδα του Ιδρύματος Λάτση. Εκεί έκανα τρεις μήνες φυσικοθεραπείες και πλέον, εδώ και δύο εβδομάδες ξεκίνησα να περπατάω. Ομως δεν είμαι όπως πριν. Σε κάθε μου βήμα πονάω. Είχαν καεί και τα δύο χέρια και τα δύο μου πόδια μέχρι τις κλειδώσεις».

Η μαρτυρία του 37χρονου Κώστα Ζορμαλιά είναι ενδεικτική του δράματος που βιώνουν μέχρι σήμερα τα θύματα της πυρκαγιάς: «Σε αυτόν τον αγώνα η προηγούμενη κυβέρνηση δεν πρόσφερε απολύτως τίποτα. Εάν δεν ήταν το ίδρυμα Λάτση, η Μαρίνα Καρύδα και ο Αλέξης Ανδρονόπουλος – οι μόνοι άνθρωποι που έχω δει να τρέχουν – εγώ θα ήμουν σε ένα χαντάκι και δεν θα είχα περπατήσει ούτε σε δέκα χρόνια. Με μια αλλαγή διάταξης που πέρασε η προηγούμενη κυβέρνηση, δεν αρκούσε ο φάκελος που είχαν συντάξει στα προηγούμενα νοσοκομεία και για τις επόμενες επεμβάσεις έπρεπε να περιμένω έναν μήνα μέχρι να περάσω από την επιτροπή, να φτιαχτεί νέος φάκελος και να χειρουργηθώ. Εμεινα έτσι σχεδόν πέντε μήνες ανάπηρος και όταν ήρθε η ώρα, χρειάστηκε να περιμένω και πάλι επειδή είχε τελειώσει ο προϋπολογισμός του νοσοκομείου…», λέει. «Οι λογαριασμοί του ρεύματος συνεχίζουν να έρχονται, το ΤΕΒΕ έρχεται, δεν ασχολήθηκα ποτέ και ούτε θα ασχοληθώ. Αυτοί που υποτίθεται ότι κυβερνούσαν όχι μόνο δεν έκαναν τίποτα εκείνη την ημέρα αλλά δεν έκαναν τίποτε γενικότερα…», προσθέτει.

Ο Κώστας Ζορμαλιάς κάηκε στην αυλή του σπιτιού του. Στα 30 μέτρα από τη Λεωφόρο Μαραθώνος. «Και η ειρωνεία είναι ότι το σπίτι μου δεν κάηκε επειδή τα είχα όλα κλειστά – αλουμίνιο και τσιμέντο – έγινε μόνο μία έκρηξη στην κουζίνα», εξηγεί. «Δούλευα ως προγραμματιστής. Πλέον είναι αδύνατον να δουλέψω, όχι μόνο εξαιτίας του προβλήματος στα χέρια αλλά κυρίως λόγω έλλειψης συγκέντρωσης», λέει ο ίδιος. «Εκείνη την ημέρα εργαζόμουν μέσα στο σπίτι μέχρι που με ειδοποίησαν για τη φωτιά στον Βουτζά. Με έπιασε ανησυχία και έβγαινα έξω για να παρακολουθώ την κατάσταση. Η φωτιά δεν είχε περάσει ακόμη τη Μαραθώνος και μέχρι να πάρω το πορτοφόλι, το κινητό και να κλείσω το ένα παράθυρο εγκλωβίστηκα στο οικόπεδο. Πρέπει να είχαν περάσει μόνο τρία λεπτά», διηγείται. «Δεν νομίζω να ξεχάσω ποτέ αυτές τις εικόνες. Είναι όλο το άδικο, δεν υπάρχουν λέξεις. Αν και μάλλον ήμουν τυχερός γιατί δεν είδα το σκυλί μου να καίγεται, γιατί δεν είδα τον άνθρωπο που καιγόταν στο παρακάτω σπίτι. Δεν τον είδα γιατί το σπίτι ήταν τόσο τυλιγμένο στις φλόγες που δεν φαινόταν παρά μόνο η φωτιά. Τον άκουσα μόνο να φωνάζει. Τώρα συνειδητοποιώ ότι ήταν οι τελευταίες του κραυγές…».

Η μεγάλη φωτιά στην Ανατολική Αττική το καλοκαίρι του 2018 άφησε βαριά τραύματα στον Δημήτρη Φιλιππή. Ενα χρόνο μετά η περιπέτειά του δεν έχει τελειώσει.

Ρεπορτάζ- Παραγωγή βίντεο: Γιάννης Παπαδόπουλος/ Κάμερα: Αλεξία Τσαγκάρη/ Μοντάζ:Μυρτώ Λεκατσά

Πλάνα αρχείου: ΣΚΑΪ

Πηγές:

https://www.athensvoice.gr/politics/565050_oi-egkaymaties-apo-mati-1-hrono-meta

https://www.tanea.gr/2019/07/23/greece/egkaymaties-sto-mati-den-eimaste-tyxeroi-pou-sothikame/

https://www.kathimerini.gr/1035014/gallery/multimedia/vinteo-k/to-prwto-vhma

προηγούμενο
επόμενο

Facebook Comments